To jedna z najbardziej kontrowersyjnych kwestii w internecie. Jak pisaliśmy w poprzednich artykułach, krąży mnóstwo nieprawdziwych informacji o zmianie rezydencji podatkowej, powielanych także przez część doradców podatkowych, którzy skupiają się na przepisach krajowych i rzadziej analizują różnice między systemami prawnymi. Zdarza nam się odnosić wrażenie, że część doradców nie uwzględnia w pełni umów o unikaniu podwójnego opodatkowania ani zasad tie-breaker, które są w nich zapisane.
W trakcie konsultacji wielu klientów, zaniepokojonych tym, co usłyszeli od doradców podatkowych, opowiada nam o czarnych scenariuszach. Dlatego postanowiliśmy napisać ten artykuł i uporządkować tę dyskusję.
Kiedy JESTEŚ polskim rezydentem podatkowym?
Polskie przepisy (art. 3 ustawy o PIT) przewidują dwie możliwości:
- pobyt w Polsce dłużej niż 183 dni w roku,
- posiadanie w Polsce centrum interesów osobistych lub gospodarczych.
Warunki nie muszą być spełnione łącznie, wystarczy spełnienie jednego z nich, aby zostać polskim rezydentem. Zrozumienie pierwszego warunku nie jest trudne, natomiast drugi jest bardziej skomplikowany, ponieważ ustawa dokładniej go nie definiuje.
Przy drugim warunku ważna jest jedna rzecz: liczy się indywidualna sytuacja podatnika, a nie jeden pojedynczy fakt. Klienci często słyszą, że jeśli dzieci pozostają w Polsce pod stałą opieką drugiego rodzica, z którym nie mają już więzi rodzinnej (np. przez rozwód lub separację), to są polskim rezydentem podatkowym bez względu na resztę sytuacji. Albo że gdy mąż lub żona mieszka w innym państwie, oboje automatycznie są polskimi rezydentami. Nic bardziej mylnego. Sytuacja jest bardziej złożona, liczy się całokształt.
Aby to zrozumieć, posłużmy się prostym przykładem. Polski kierowca samochodów ciężarowych spędza 220 dni w roku poza granicami Polski i mieszka w hotelach i motelach w czasie wyjazdów. Czy taka osoba jest nadal polskim rezydentem podatkowym? Tak. Jest przeważnie zatrudniona w polskiej firmie, prawdopodobnie ma rodzinę w Polsce, jego dzieci chodzą tu do szkoły, a on wraca do nieruchomości, którą wynajmuje lub kupił na kredyt. Dodatkowo leczy się u polskiego lekarza, ma ubezpieczenie typu Luxmed, jest zapisany do polskiego klubu fitness, angażuje się w lokalny klub sportowy lub partię polityczną itd.
Aby "stracić" polską rezydencję podatkową, należy pozbyć się właśnie takich elementów. Wyprowadzając się z Polski, robimy to, co urząd skarbowy chce zobaczyć: wynajmujemy nieruchomość innej osobie, żeby nie mieć do niej stałego dostępu, wypowiadamy umowy na abonament telefoniczny, klub fitness i lokalne stowarzyszenia oraz nie angażujemy się w życie polityczne. Żona i dzieci powinny wyprowadzić się razem z nami, chyba że żyjemy już po rozwodzie lub w separacji. W Polsce przebywamy wtedy tylko okazjonalnie, np. na spotkaniach z klientami lub w celu odwiedzenia rodziny w święta Bożego Narodzenia.
Musi to być realna wyprowadzka z Polski. Długi urlop nie spełnia tych warunków, jeśli po nim wracamy do Polski.
Czy musisz uzyskać rezydencję podatkową innego państwa, żeby uwolnić się od polskiej?
Nie musisz, ale np. rezydencja podatkowa w innym państwie Unii Europejskiej zazwyczaj zamyka temat kwestionowania Twojej rezydencji. Jeśli wyprowadzasz się poza UE, np. do Paragwaju, to przeważnie to Ty będziesz musiał udowodnić polskiemu fiskusowi, że nie jesteś polskim rezydentem podatkowym.
Jeśli Polska ma z danym państwem umowę o unikaniu podwójnego opodatkowania, rezydencję podatkową można ustalić na podstawie zawartych w niej zasad tie-breaker. Pamiętaj jednak: Paragwaj nie ma takiej umowy z Polską!
Jak widzisz, temat rezydencji podatkowej jest bardzo złożony. Nie należy wierzyć internetowym mitom, ale też nie warto przyjmować bez weryfikacji porad doradców, którzy działają w ramach polskiego systemu i często oceniają sprawę wyłącznie przez jego pryzmat. Prawda, jak zwykle, leży pośrodku.
Jeśli interesuje Cię temat zmiany rezydencji podatkowej, umów się na naszą konsultację, a wspólnie ustalimy strategię i szczegóły Twojego POLEXITU.
Wszystkie tematy związane z przeprowadzką do Paragwaju zebraliśmy w jednym miejscu: rezydencja w Paragwaju – kompletny przewodnik.